زن در توسعه و سیاست (Dec 2015)

تحلیل محتوای کیفی کتاب‌های درسی دورۀ ابتدایی از منظر جهت‌گیری جنسیتی

  • رحمت اله مرزوقی,
  • سیروس منصوری

DOI
https://doi.org/10.22059/jwdp.2015.58131
Journal volume & issue
Vol. 13, no. 4
pp. 469 – 485

Abstract

Read online

هدف از پژوهش حاضر تحلیل محتوای برنامة درسی دورة ابتدایی بر مبنای مؤلفه‏های جنسیتی است. روش پژوهش توصیفی از نوع تحلیل محتوا و جامعة آماری پژوهش، کتاب‌های درسی دورة ابتدایی است. نمونة آماری پژوهش به شیوة هدفمند از نوع موارد مطلوب و شامل محتوای کتاب‌های هدیه‏های آسمانی، مطالعات اجتماعی و فارسی است. مؤلفه‏های پژوهش شامل ویژگی‏های شخصیتی، الگوهای اجتماعی و‏ سیاسی و نقش‌های حرفه‏ای مربوط به جنسیت و نیز واحد تحلیل مضامین است. نتایج تحقیق نشان داد که زنان معمولاً در نقش افرادی احساسی و زیر‏دست و مردان با ویژگی‏های شخصیتی خردمحور و دستوردهنده ظاهر شده‏اند. در رابطه با نقش‌های شغلی، مردان در مشاغل بیرون از خانه و زنان در قالب مشاغل مربوط به خانه‏داری یا حداکثر در مشاغل آموزگاری و پرستاری ایفای نقش کرده‏اند. راجع به الگوهای اجتماعی و سیاسی نیز مردان در قالب الگوهای رهبری سیاسی، مصلحان اجتماعی و صاحبان خرد ظاهر شده‌اند و در مقابل، الگوی ارائه‌شده برای زنان در قالب مادری و همسری مجسم شده است.

Keywords