جامعه شناسی سیاسی جهان اسلام (Mar 2023)

طبقه متوسط: چالش‌های سیاسی/اقتصادی در ایران پسا انقلاب اسلامی

  • عاطفه صادقی,
  • محمد ابوالفتحی

DOI
https://doi.org/10.22070/iws.2024.18685.2343
Journal volume & issue
Vol. 11, no. 22
pp. 297 – 324

Abstract

Read online

طبقه متوسط طبقه­ای است که به واسطه­ی مهارت و تخصص بالای خود در بسیاری از مشاغل مختلف حضور دارند که از نظر ارزش‌های فرهنگی، بیشتر مشابه طبقه بالا و از نظر اقتصادی بیشتر مشابه طبقه کارگر هستند. با توجه به نقش مهم و تأثیرگذار، این قشر همواره به عنوان موتور محرکه و­ یکی از اصلی­ترین ارکان پیشرفت و توسعه در جوامع بشری مطرح است. به همین دلیل اساس مقاله حاضر بررسی چالش­های سیاسی/اقتصادی طبقه متوسط در ایران بعد از انقلاب اسلامی است. به لحاظ روش­شناسی از نوع مطالعات تحلیلی است که برای جمع‌آوری اطلاعات از روش اسنادی استفاده شده است. چارچوب نظری انتخابی برای تحلیل طبقه بر اساس نظریه جیمز آلن بیل است زیرا توانمندی، تخصص و مهارت بالا را بر تمییز دادن طبقات و اقشار اجتماعی به کار می­برد و­ از آنجایی که عمدتاً طبقه متوسط را گروه بروکرات ها تشکیل می­دهند هرچند بعضی از این افراد از لحاظ اقتصادی ضعیف هستند ولی­ در مجموع این افراد از نظر تحصیلات و تخصص در سطح بالایی می­باشند و به همین جهت در طبقه متوسط قرار می­گیرند. پرسش اصلی این تحقیق این است که چالش­های سیاسی/اقتصادی کدم‌اند و چه تأثیری بر طبقه متوسط داشته است؟ در پاسخ این فرضیه مطرح می­گردد که به نظر می­رسد چالش­های سیاسی/اقتصادی موجب ضعف طبقه متوسط در جامعه ایران شده است؛ بنابراین هدف اصلی این مقاله تشریح چالش­های سیاسی/اقتصادی است که شناسایی و کمک به حل و فصل این چالش­ها می‌تواند منجر به پویایی و نقش‌آفرینی طبقه متوسط شود.

Keywords